حسين علوى مهر

82

روشها و گرايشهاى تفسيرى ( فارسى )

مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ الْمَلائِكَةِ وَ الْكِتابِ وَ النَّبِيِّينَ . . . . « 1 » 2 . عام و خاص : فَانْكِحُوا ما طابَ لَكُمْ مِنَ النِّساءِ ، « 2 » كه به وسيلهء حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهاتُكُمْ . . . ، « 3 » تخصيص خورده است ؛ اين در مخصص منفصل است و مثال براى مخصص متصل مانند : قاتِلُوا الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ لا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ . . . حَتَّى يُعْطُوا الْجِزْيَةَ . . . « 4 » . 3 . مجمل و مبين : أُحِلَّتْ لَكُمْ بَهِيمَةُ الْأَنْعامِ إِلَّا ما يُتْلى عَلَيْكُمْ ، « 5 » كه مجمل است و بيان آن در آيهء 5 « سورهء مائده » آمده است حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَ الدَّمُ . . . « 6 » . معرفى چند تفسير قرآن به قرآن از آن جا كه معرفى تفاسير ؛ و از جمله تفاسير قرآن به قرآن خود بحث مستقلى زير عنوان كتاب شناسى ، و تفسير و مفسر شناسى دارد ، در اين جا تنها به بيان نام چند تفسير از اين نوع بسنده مىشود . 1 . تفسير اضواء البيان فى ايضاح القرآن بالقرآن . تأليف محمد امين بن محمد مختار مالكى شنقيطى ، متولد 1305 و متوفاى 1393 ق . از دانشمندان سنى مذهب با تفكر اشعرى . 2 . تفسير القرآنى للقرآن . اثر عبد الكريم خطيب ، از مفسران سنى در قرن 14 ( تاريخ تأليف 1386 ه ) . 3 . الميزان فى تفسير القرآن . تأليف علامه آية اللّه سيد محمد حسين طباطبايى رحمه اللّه ، متولد 1321 و درگذشت 1402 ق . اين مفسر در پايان تفسير برخى از آيات به مباحث موضوعى اشارت مىكند . 4 . تفسير الفرقان ( الفرقان فى تفسير القرآن بالقرآن ) .

--> ( 1 ) بقره / 177 . ( 2 ) نساء / 3 . ( 3 ) نساء / 23 . ( 4 ) توبه / 29 . ( 5 ) مائده / 1 . ( 6 ) براى شناخت انواع فوق . ر . ك : الاتقان ، ج 3 / 38 به بعد ، نوع چهل و پنجم ، چهل و ششم و چهل و نهم .